Δασικές Πυρκαγιές & Εθνική Ασφάλεια

Οι δασικές πυρκαγιές συγκαταλέγονται στις κύριες απειλές εθνικής ασφάλειας. Στο παρόν άρθρο επιχειρούμε μια προσέγγιση που φωτίζει άγνωστες πτυχές στον τομέα της εθνικής ασφάλειας ενώ τέλος προτείνουμε και ρηξικέλευθα μέτρα απαλοιφής του προβλήματος. Oι δασικές πυρκαγιές και γενικά η κατάσταση του χάους και της αναρχίας που προκαλείται σε μια περιοχή εντός της οποίας μαίνονται δασικές πυρκαγιές που σαρώνουν εκατοντάδες ή ίσως και χιλιάδες εκτάρια στην έκταση τους εκτός από τα τεράστια οικονομικά προβλήματα που δημιουργούν όπως είναι η αποζημίωση των πληγέντων, η φυγή των τουριστών που ειδικά στα νησιά αποτελούν σημαντική οικονομική ενίσχυση ετησίως, η άκρως αρνητική εντύπωση που προκαλεί στο διεθνές γίγνεσθαι αυτή η κατάσταση προκαλεί και ιδιαίτερα προβλήματα νευραλγικής αξίας στις Ένοπλες Δυνάμεις.

Πρώτα απ’ όλα δίνεται η δυνατότητα ο εχθρός να εκμεταλλευτεί αυτό το χάος που θα έχει προκληθεί απόρροια των δυνάμεων πυρόσβεσης, της τοπικής αυτοδιοίκησης, των εθελοντικών ομάδων, των στρατιωτικών τμημάτων που θα επιχειρούν ώστε να καταφέρει και πλησιάσει εκ του σύνεγγυς στις στρατιωτικές μονάδες με ότι αυτό συνεπάγεται σε επίπεδο λήψης πληροφοριών για την μονάδα. 

Δεύτερον, εξετάζοντας το σενάριο η πυρκαγιά να έχει ξεκινήσει από σημείο πέριξ των στρατιωτικών εγκαταστάσεων και δεδομένου πως έχει προβλεφθεί έστω και μερικώς η κατεύθυνση και η ταχύτητα των ανέμων η πυρκαγιά μπορεί να σαρώσει το οτιδήποτε βρεθεί στο πέρασμα της άρα και να καταστρέψει υλικά, οπλικά συστήματα, εγκαταστάσεις, αποθήκες πυρομαχικών πολλές φορές δίχως το προσωπικό να προλάβει να τα περισώσει.

Τρίτον, οι πυρκαγιές ως γνωστόν καταστρέφουν τα δάση τόσο σε ημιορεινές όσο και σε ορεινές περιοχές και σε αυτά τα σημεία πολλές φορές βρίσκονται και οι χώροι απόκρυψης- διασποράς των στρατιωτικών δυνάμεων. Ως εκ τούτου αυτοί οι χώροι αποκαλύπτονται αφού πλέον δεν υπάρχει η φυσική κάλυψη. Πόσο μάλλον όταν πρόκειται για ένα μικρό ακριτικό νησί. Επιπροσθέτως, σε πολλά νησιά στον τομέα ευθύνης της ΑΣΔΕΝ στις δασώδεις εκτάσεις είναι καλά κρυμμένες οι αποθήκες οπλισμού και κυρίως πυρομαχικών για τις μονάδες που εδρεύουν στα νησιά. Μια πυρκαγιά εκτός του ότι αποκαλύπτει τις θέσεις τους αφού θα γίνει γνωστό από τις πυροσβεστικές δυνάμεις πως απειλείται στρατιωτικός χώρος υπάρχει ο μεγάλος κίνδυνος αυτές οι απόρρητες εγκαταστάσεις να καταστραφούν ή ακόμα και να στοχοποιηθούν από έναν παρατηρητή στην περιοχή που παρακολουθεί από κοντά τις εξελίξεις και μπορεί να είναι ως απεσταλμένος ως ρεπόρτερ κάποιας εφημερίδας.

Τέταρτον, πλήττεται το αξιόμαχο των Ενόπλων Δυνάμεων και γενικά των Σωμάτων Ασφαλείας καθώς δημιουργείται η εντύπωση περί ανικανότητας αφενός της φύλαξης των δασών και αφετέρου της έγκαιρης πυρόσβεσης.  Πέμπτον, συμβάλλουν στην σταδιακή ερημοποίηση των περιοχών οι οποίες πλήττονται και ειδικά στα νησιά του Αιγαίου όπου η παρουσία έστω και λίγων ακριτών είναι άκρως επιβεβλημένη. Επίσης, ακατοίκητα νησιά που δεν συντηρούν οικονομική ζωή δεν δικαιούνται βάσει του δικαίου της θάλασσας να έχουν δικαιώματα υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ με ότι αυτό συνεπάγεται. 

Μέτρα Πρόληψης & Καταστολής δασικών πυρκαγιών.

• Αναδιοργάνωση του Στόλου Αεροπυρόσβεσης. Αδιαμφισβήτητα, η πυρκαγιά είναι ένα φυσικό φαινόμενο και όταν εξαπλωθεί δεν σβήνει όσα πυροσβεστικά αεροσκάφη και να διαθέτουμε. Η Ελλάδα χρειάζεται να δώσει βάση στην πρόληψη και στην εφαρμογή νέων τεχνολογιών στην πυρόσβεση. Εξάλλου αν δει κανείς τους αριθμούς η χώρα μας έχει τον μεγαλύτερο στόλο αεροσκαφών δασοπυρόσβεσης στην Ευρώπη και παρόλα αυτά οι πυρκαγιές συνεχίζονται. Άρα, δεν είναι θέμα μόνον αεροσκαφών. Σε κάθε περίπτωση γενικότερα ο στόλος των πυροσβεστικών πρέπει να μειωθεί σε μια οροφή περίπου των 12 αεροσκαφών ενός ομογενοποιημένου στόλου CL-415.

• Παύση ενοικίασης των ελικοπτέρων. Περισσότερα από 180 εκατ. ευρώ ξοδεύτηκαν την τελευταία πενταετία από το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη για την ενοικίαση πυροσβεστικών εναέριων μέσων. Σκεφτείτε σε πόσους άλλους τομείς θα μπορούσαν να είχαν αξιοποιηθεί…

• Απόσυρση των Canadair CL- 215. Πρόκειται για παλαιά αεροσκάφη τα οποία επιβαρύνουν τον οικονομικό προϋπολογισμό της Π.Α ενώ στερούν κρίσιμο προσωπικό.
• Απόσυρση των PZL (Mielec) M-18B "Dromader". Θα πρέπει να τονίσουμε πως μαζί με την απόσυρση των 215 ακολούθως είναι αναγκαίο να αποσυρθούν και τα απαρχαιωμένα PZL (Mielec) M-18B "Dromader" που απασχολούν χωρίς λόγο (πρόκειται για ψεκαστικά και όχι για πυροσβεστικά) προσωπικό ενώ ταυτόχρονα απομυζούν και οικονομικούς πόρους. Το ζήτημα των ψεκασμών στις γεωργικές εκτάσεις θα μπορούσε να περάσει στους διευρυμένους δήμους ή τις περιφέρειες που πλέον θα έχουν και μεγαλύτερους οικονομικούς πόρους ώστε να μπορούν να εκπληρώσουν και αυτό το έργο μέσω συνεργασίας λόγου χάρη με την ΥΠΑ.

• Χρήση Μη Επανδρωμένων Αεροσκαφών ή ελικοπτέρων ή Τηλεχειριζόμενων αεροπλάνων. Τα ΜΕΑ είναι ιδανικά μέσα για την επιτήρηση- παρατήρηση μεγάλων περιοχών καθώς διαθέτουν μεγάλη αυτονομία. Επιχειρούν εύκολα χωρίς να χρειάζονται διαδρόμους απογείωσης ή προσγείωσης. Μπορούν να πετάξουν ακόμα και το βράδυ και να προσφέρουν μια ολοκληρωμένη πανοραμική εικόνα του μετώπου της φωτιάς βοηθώντας στον συντονισμό. Επιπροσθέτως, δύναται να φέρουν κάμερες υπέρυθρες ή θερμικές με σκοπό τον εντοπισμό εστιών φωτιάς. Ακόμα πιο φτηνή της λύσης της τάξης των μερικών εκατοντάδων ευρώ για την προμήθεια ενός ιπτάμενου μέσου είναι τα τηλεχειριζόμενα αεροπλάνα των αερομοντελιστών που συναντάμε στις αερολέσχες. Τα τηλεχειριζόμενα αεροπλάνα ή ελικόπτερα μπορούν να φέρουν και αυτά κάμερες και να συνεισφέρουν σημαντικά. Είναι πάμφθηνα και εύκολα στην χρήση τους αφού χρησιμοποιούνται ως παιχνίδια από νεαρές ηλικίες.
• Επανίδρυση των δασοκομάντος που θα αποτελούνται από μέλη των ΕΜΑΚ, θα επιχειρούν από αεροσκάφη ή ελικόπτερα του Π.Σ και θα επεμβαίνουν στο συμβάν αερομεταφερόμενοι με αποστολή την δημιουργία αντιπυρικών ζωνών με εφαρμογή τεχνικών όπως το αντιπύρ, η ελεγχόμενη καύση κτλ.
• Προμήθεια συστήματος Διοίκησης & Ελέγχου C4I. Υπάρχει ανάγκη για την ύπαρξη ενός σύγχρονου συστήματος όπου θα απεικονίζεται το μέτωπο της πυρκαγιάς, οι θέσεις του προσωπικού και των οχημάτων που επιχειρούν, οι μετεωρολογικές συνθήκες, οι κινήσεις των εναέριων μέσων, οι θέσεις ανεφοδιασμού νερού, ελικοδρόμια, οι θέσεις των εθελοντών, οι οικισμοί κτλ σε έναν τρισδιάστατο χάρτη που θα απεικονίζει το ανάγλυφο του εδάφους. Εξ’ άλλου ο συντονισμός είναι το άλφα και το ωμέγα.
• Εφαρμογή νέων τεχνικών καταστολής της πυρκαγιάς όπως αυτή της ελεγχόμενης καύσης ή του αντιπύρ.Το «αντιπύρ» είναι μια μέθοδος αντιμετώπισης των πυρκαγιών η οποία εφαρμόζεται σε Αμερική και Αυστραλία. Οι πυροσβέστες πρέπει να ανάψουν το «αντιπύρ» στη σωστή απόσταση και να λάβουν υπόψη μια σειρά από παράγοντες, όπως για παράδειγμα την απόσταση και την κατεύθυνση του ανέμου, ώστε να κινηθεί προς την κύρια φωτιά και να μην επεκταθεί προς άλλες κατευθύνσεις. Η ελεγχόμενη καύση γίνεται προκειμένου η φωτιά που κινείται να συναντήσει καμένα και ως εκ τούτου εξαιτίας έλλειψης καύσιμης ύλης να σταματήσει.
• Βέλτιστη αξιοποίηση των εθελοντών και συγκεκριμένα των ομάδων που αποδεδειγμένα συνεισφέρουν στον κρατικό μηχανισμό. Το βασικότερο όλων είναι πως χρειάζονται χρήματα στα σωματεία προκειμένου οι εθελοντές να εξασφαλίσουν τα έξοδα μετακίνησης ή την απόκτηση υλικών. Επίσης, το κράτος πρέπει να δώσει κίνητρα στους πολίτες να ασχοληθούν με τον εθελοντισμό και συνεισφέρουν στο κοινωνικό σύνολο. Τι κίνητρα μπορούν να είναι: μοριοδότηση για διαγωνισμούς του Π.Σ. Επιπροσθέτως, χρειάζονται ρηξικέλευθες αλλαγές στον θεσμό του εθελοντή πυροσβέστη. Δημιουργία εθελοντικών κλιμακίων σε όλη την επικράτεια και ειδικότερα στις ακριτικές περιοχές και στα νησιά με κίνητρα για τους πολίτες να συμμετέχουν όπως είναι οι φοροαπαλλαγές.  Εφαρμογή του Γερμανικού μοντέλου όπου χωριά έχουν πυροσβεστικούς σταθμούς που επανδρώνονται από κατοίκους.
• Μεγαλύτερη χρήση των Ενόπλων Δυνάμεων και ειδικότερα του Μηχανικού. Απαιτείται, η σύσταση ειδικών αερομεταφερόμενων λόχων του μηχανικού με προσωπικό εξειδικευμένο στην αντιμετώπιση των πυρκαγιών και γενικά εφοδιασμένων με εργαλεία κατάλληλα για την δημιουργία αντιπυρικών ζωνών και εφαρμογής τεχνικών δασοπυρόσβεσης.
• Κλείνοντας, μείζον ζήτημα είναι και η απόκτηση ενός ολοκληρωμένου συστήματος έγκαιρης πυρανίχνευσης ημέρα και νύχτα που θα προσδιορίζει την γεωγραφική θέση του καπνού ή των εστιών φωτιάς τουλάχιστον σε ευαίσθητα μέρη όπως είναι οι εθνικοί δρυμοί ή σημεία τα οποία έχουν αξιολογηθεί για την εθνική τους σημασία.

defencenews